Kinderen van de straat

Net als in veel landen in het zuiden, leven ook in de Democratische Republiek Congo veel kinderen op straat. Betrouwbare schattingen hebben het over zeker 30.000 kinderen - alleen al in de hoofdstad Kinshasa. Het probleem van de straatkinderen is vrij nieuw in Congo. De voortdurende oorlogen (van 1996 tot 2003) hebben niet alleen het leven aan pakweg 4 miljoen mensen gekost, ze hebben ook het sociale weefsel in Congo grondig vernield. De straatkinderen moeten vechten om te overleven – vandaar hun naam de chégués, naar de Zuid-Amerikaanse guerrillero Ernesto Che Guevara. De naam chégués is vereeuwigd door de Congolese zanger Papa Wemba die hen in zijn song Kokokorobo populariseerde. Straatmeisjes krijgen de naam Mayibob of tsheill, een verwijzing naar de prostitutie.

De kinderen leven op straat omdat hun ouders gestorven zijn, omdat ze als kindsoldaat hebben meegevochten en na hun demobilisatie op straat terecht zijn gekomen. Veel kinderen zijn ook gedwongen op straat te leven omdat ze van hekserij beschuldigd worden. Dit is voor de ouders of de familie het perfecte excuus om zich te ontdoen van die lastige kinderen. Dit gebeurt vaak met kinderen die hun ouders verloren hebben en –zoals dit gebruikelijk is in Congo – bij de familie terecht komen. Zeventig procent van de straatkinderen worden van hekserij beschuldigd.
Dikwijls vallen deze heksenkinderen in de handen van priesters van de nieuwe kerken die welig opbloeien in Kinshasa. Deze predikanten verlossen de kinderen dan wel van hun hekserij - tegen de betaling van veel dollars.
Het leven op straat is keihard. De kinderen moeten zelf een kostje verdienen om eten te kopen. Ze hebben weinig kleren en kunnen zich moeilijk wassen. Voorts moeten ze iedere nacht op zoek naar een slaapplaats. De volwassenen behandelen de kinderen heel slecht en jagen hen weg. Soms worden ze tijdens razzia’s opgepakt en in de gevangenis geworpen. Daar komen ze dan terecht bij volwassen misdadigers die hen uiterst slecht behandelen.
Straatkinderen leven in groepen die dikwijls geleid worden door volwassenen die een sterke controle uitoefenen, met een eigen taal. De kleinere kinderen noemen een oudere jongere of een volwassene soms uit respect een yankee.

Meer weten over straatkinderen in Congo? Ga dan eens kijken naar het rapport (in Engels) uit 2006 van Human Rights Watch: "What Future? Street Children in the Democratic Republic of Congo" (ook in het Frans)

Het project Maison Papy

Maison Papy werd opgericht in 1996 voor straatjongeren tussen 6 en 21 jaar. Jongeren die geen onderdak meer hebben, door ouders en familie verworpen, worden daar opgevangen. Maison Papy is een onderafdeling van het grote Don Bosco-werk van Cité des Jeunes - Lukunga (Kinshasa). Het is pedagogisch uitgebouwd door de Limburgse pater Pol Feyen, samen met een ploeg van enkele jonge broeders en paters Salesianen in opleiding. n het centrum verblijven 70 totaal verlaten jongeren. Voor hun kost en inwoon verrichten zij verschillende karweitjes: het voederen van het kleinvee (eenden, konijnen), het bewerken van de groentetuin, het onderhouden van de eigen lokalen. Sommige jongeren kunnen noch lezen, noch schrijven. Vandaar de grote nood aan alfabetisatie. Jongeren die zeer leergierig zijn, gaan naar de plaatselijke lagere school of volgen les in de beroepsschool van Don Bosco in het ‘Cité des Jeunes’.

Meestal leren zij een stiel, zodat zij na hun studies hun kost kunnen verdienen als vakman. Anderen, die meestal lange tijd door de stad hebben gedoold, vragen om een tweede kans… Zij zijn meestal totaal het noorden kwijt en in Maison Papy kunnen zij opnieuw ‘thuis’ komen. Er staan mensen klaar om hen op te vangen, om hen emotioneel nabij te zijn en om hen een stukje geborgenheid te bieden.

Meer info over Maison Papy? Neem gerust rechtstreeks contact met pater Pol Feyen.

Bart naar Congo

In november 2007 zal Bart dus als vrijwilliger voor een periode van 3 maanden of langer vertrekken naar Kinshasa, waar hij zal meewerken in het project Maison Papy. Hij zal in de mate van het mogelijke, en met zijn vaardigheden als orthopedagoog, ook zijn eigen accenten leggen in de invulling van zijn werk voor en met de straatkinderen. Bart zal voor en na zijn verblijf spreken over het project Maison Papy. Voor meer concrete info kan je gaan kijken naar de pagina rond "Parler de Congo". Het initiatief van Bart "Foot pour Congo" - dat je ook op deze website vindt, verraadt al enigzins de voorliefde die Bart altijd heeft gehad voor voetbal. In de mate van het mogelijke zal Bart rond voetbal wat concrete ideëen uitwerken in zijn werk met de straatkinderen.